Damla Sulama Filtresi Nasıl Temizlenir? Tıkanmayı Önleyen Bakım Adımları
Damla sulama filtresi temizliği, sulama hattında debi düşüşünü ve damlatıcıların düzensiz çalışmasını önlemek için düzenli yapılmalıdır. Temizlik zamanı yalnızca takvimle değil, filtrenin giriş ve çıkış basıncı arasındaki fark, suyun bulanıklığı ve hat boyunca görülen akış değişikliği takip edilerek belirlenir.
Filtrenin temizlenmesi gerektiği nasıl anlaşılır?
Filtre kirlendikçe suyun hatta geçişi zorlaşır. Pompa çalışmasına rağmen bazı sıralarda damlatıcıların zayıf akması, bitkilerin aynı miktarda su alamaması veya sulama süresinin uzaması ilk belirtiler olabilir. Filtre üzerinde basınç göstergeleri bulunuyorsa giriş ve çıkış değerleri karşılaştırılmalıdır. İki değer arasındaki fark büyüdükçe filtre elemanında tortu birikme ihtimali artar.
Basınç göstergesi olmayan sistemlerde kontrol daha pratik belirtilerle yapılabilir. Temiz suyla çalışan bir hatta göre debi düşmüşse, filtre kapağında tortu görülüyorsa veya filtre temizlendikten sonra sulama belirgin biçimde düzeliyorsa sorun büyük olasılıkla filtre tıkanıklığıyla ilgilidir. Ancak pompa arızası, ana borudaki kaçak ve hat sonundaki kapakların açık kalması da aynı belirtiyi oluşturabilir.
Damla sulama filtresi temizliği öncesinde yapılacak kontroller
Filtreyi açmadan önce pompayı durdurun ve filtre gövdesindeki su basıncını tahliye edin. Basınç altındaki kapağı sökmek, suyun hızla boşalmasına ve bağlantıların zarar görmesine neden olabilir. Temizlik alanına yabancı maddelerin girmemesi için kapağın çevresini temiz suyla silin.
- Pompayı ve varsa otomatik vanaları kapatın.
- Filtre giriş ve çıkışındaki vanaları izole edin.
- Gövde içindeki basıncı tahliye vanasından veya uygun boşaltma noktasından düşürün.
- O-ring, conta ve bağlantı parçalarını kaybolmayacak bir yere koyun.
- Filtre elemanının türünü ve üzerindeki akış yönünü not edin.
Temizleme sırasında filtre elemanının gözenek yapısına zarar verecek tel, çivi veya sert metal fırça kullanmayın. Elemandaki küçük bir yırtık, görünüşte temizlik yapılmış olsa bile kum ve tortunun damlatıcılara ulaşmasına yol açabilir.
Filtre türüne göre temizlik adımları
| Filtre türü | Temel temizlik yöntemi | Dikkat edilmesi gereken nokta |
|---|---|---|
| Elekli filtre | Elemanı çıkarıp temiz suyla, mümkünse normal akışın ters yönünden yıkayın. | Elek yüzeyinde yırtık veya açılmış gözenek olup olmadığını kontrol edin. |
| Diskli filtre | Disk paketini gevşetip diskleri ayırarak aralarındaki tortuyu suyla uzaklaştırın. | Disklerin yönünü ve sıkıştırma düzenini bozmayın. |
| Kum veya medya filtre | Üretici talimatına uygun ters yıkama yapın; gerekirse medya yatağını kontrol edin. | Ters yıkama sırasında çıkan su berraklaşmadan işlemi bitirmeyin. |
Damla sulama filtresi temizliği sırasında en sık yapılan hata, elemanı yalnızca dış yüzeyinden hızlıca durulamaktır. Elekli filtrelerde tortu gözeneklere sıkışmış olabilir. Diskli filtrelerde ise disklerin arasındaki ince kanallar açılmadan su geçişi normale dönmez. Bu nedenle filtre türüne uygun sökme ve yıkama işlemi uygulanmalıdır.
Elekli ve diskli filtre nasıl yıkanır?
Elekli filtre elemanını gövdeden çıkardıktan sonra temiz suyu, çalışma sırasında suyun ilerlediği yönün tersinden tutun. Böylece tortunun gözeneklerin içine daha fazla itilmesi önlenir. Akışla çıkmayan kalıntılar yumuşak bir fırçayla gevşetilebilir. Filtre üreticisi izin vermiyorsa deterjan, asit veya başka bir kimyasal kullanmayın.
Diskli filtrelerde sıkıştırma mekanizmasını gevşeterek diskleri ayırın. Disklerin arasındaki organik kalıntıları ve ince kumu suyla temizleyin. Diskler tamamen birleşik haldeyken yalnızca dış yüzeye su tutmak, iç kanallardaki tortuyu bırakabilir. Temizlenen diskleri aynı sırayla takın ve sıkıştırma mekanizmasını aşırı zorlamayın.
Filtre gövdesinin içini de temiz suyla durulayın. Kapağın dişlerinde kum kalması, kapağın tam kapanmasını veya contanın düzgün oturmasını engelleyebilir. Conta sertleşmiş, kesilmiş ya da şekli bozulmuşsa yalnızca yıkamak sorunu çözmez; uygun yedek parçayla değiştirilmesi gerekir.
Temizlikten sonra debi ve kaçak kontrolü
Damla sulama filtresi temizliği tamamlandıktan sonra filtre elemanını doğru yönde yerleştirin ve kapağı el gücüyle düzgün biçimde kapatın. Vanaları birden açmak yerine suyu kademeli olarak verin. İlk çalıştırmada bağlantı noktalarını, kapağı ve tahliye bölümünü kaçak açısından inceleyin.
- Filtre giriş ve çıkış vanalarını yavaşça açın.
- Gövde içinde hava kaldıysa sistemin hava tahliyesine izin verin.
- Basınç göstergelerini temizlik öncesi değerlerle karşılaştırın.
- Hattın başındaki ve sonundaki damlatıcı akışını kontrol edin.
- Temizlik sonrasında debi düzelmiyorsa ana boru, vana, pompa ve damlatıcıları ayrıca inceleyin.
Temizlikten sonra basınç farkı kısa sürede yeniden yükseliyorsa su kaynağında yoğun kum, kil, yosun veya organik madde bulunabilir. Böyle bir durumda filtreyi sürekli sökmek yerine ön çökeltme, daha uygun filtre gözenek aralığı veya su kaynağına göre ek filtrasyon gerekip gerekmediği değerlendirilmelidir.
Filtrenin yeniden tıkanmasını nasıl önleyebilirsiniz?
Damla sulama filtresi temizliği tek başına yeterli değildir; filtreye ulaşan kir yükünü azaltmak da gerekir. Su deposu veya açık kanal kullanılıyorsa yaprak, çamur ve yosun girişini sınırlayacak önlemler alın. Filtre kapağını her açışta elemanın durumunu ve gövde içindeki tortu miktarını not etmek, temizlik aralığını bölgenin su kalitesine göre belirlemeye yardımcı olur.
- Filtre basınç değerlerini düzenli aralıklarla kaydedin.
- Su kaynağındaki yoğun bulanıklık sonrasında filtreyi kontrol edin.
- Sulama sezonu başında filtre elemanını ve contaları ayrıntılı inceleyin.
- Hat sonlarını belirli aralıklarla açarak biriken tortuyu dışarı atın.
- Hasarlı elek veya diskleri onarmaya çalışmak yerine uygun parçayla değiştirin.
Doğru temizlik yöntemi; filtre tipine, suyun taşıdığı tortuya ve sistemin çalışma basıncına göre değişir. Üretici talimatında kimyasal yıkama, ters yıkama süresi veya parça değişim aralığı belirtilmişse bu bilgiler öncelikli kabul edilmelidir. Düzenli kontrol edilen bir filtre, damlatıcıların eşit çalışmasına ve gereksiz su kaybının azaltılmasına katkı sağlar.